Өндірістік факторлардың бел-сегізкөз омыртқасының вертеброгендік патологиясы бар тау-кен жұмысшыларындағы афференттік соматосенсорлық жолдардың жағдайына әсері

Мақалада бел-сегізкөз омыртқасының вертеброгендік патологиясы бар 225 тау-кен жұмысшысындағы афференттік соматосенсорлық жолдардың жағдайын зерттеу нәтижелері ұсынылған. Электромиография және соматосенсорлық шақырылған потенциалдар көмегімен ауырсыну синдромының күшеюіне байланысты перифериялық және орталық сенсорлық өткізгіштіктің бұзылыстары анықталды. Өндірістік факторлардың ұзақ уақыт әсер етуі соматосенсорлық жүйелер дисфункциясы мен орталық сенситизацияның дамуына ықпал ететіні анықталды. Соматосенсорлық шақырылған потенциалдар вертеброгендік ауырсыну синдромының ауырлығын объективті бағалау үшін қолданылуы мүмкін.

1. Hartvigsen J., Hancock M. J., Kongsted A. et al. What low back pain is and why we need to pay attention // The Lancet. – 2018. – Vol. 391, No. 10137. – P. 2356– 2367. – DOI: 10.1016/S0140-6736(18)30480-X.

2. Foster N. E., Anema J. R., Cherkin D. et al. Prevention and treatment of low back pain: evidence, challenges, and promising directions // The Lancet. – 2018. – Vol. 391, No. 10137. – P. 2368–2383. – DOI: 10.1016/S0140-6736(18)30489-6.

3. Cohen S. P., Vase L., Hooten W. M. Chronic pain: an update on burden, best practices, and new advances // The Lancet. – 2021. – Vol. 397, No. 10289. – P. 2082– 2097. – DOI: 10.1016/S0140-6736(21)00393-7.

4. Raja S. N., Carr D. B., Cohen M. et al. The revised International Association for the Study of Pain definition of pain: concepts, challenges, and compromises // Pain. – 2020. – Vol. 161, No. 9. – P. 1976–1982. – DOI: 10.1097/j.pain.0000000000001939.

5. Woolf C. J. Central sensitization: implications for the diagnosis and treatment of pain // Pain. – 2011. – Vol. 152, No. 3, Suppl. – P. S2–S15. – DOI: 10.1016/j.pain.2010.09.030.

6. Latremoliere A., Woolf C. J. Central sensitization: a generator of pain hypersensitivity by central neural plasticity // The Journal of Pain. – 2009. – Vol. 10, No. 9. – P. 895–926. – DOI: 10.1016/j.jpain.2009.06.012.

7. Cruccu G., Aminoff M. J., Curio G. et al. Recommendations for the clinical use of somatosensory-evoked potentials // Clinical Neurophysiology. – 2008. – Vol. 119, No. 8. – P. 1705–1719. – DOI: 10.1016/j.clinph.2008.03.016.

8. World Health Organization. WHO guideline for non-surgical management of chronic primary low back pain in adults in primary and community care settings. – Geneva : World Health Organization, 2023.

9. International Organization for Standardization. ISO 2631-1:1997. Mechanical vibration and shock – Evaluation of human exposure to whole-body vibration – Part 1: General requirements. – Geneva : ISO, 1997.

10. European Agency for Safety and Health at Work. Work-related musculoskeletal disorders: prevalence, costs and demographics in the EU. – Luxembourg : Publications Office of the European Union, 2019.

11. GBD 2021 Diseases and Injuries Collaborators. Global incidence, prevalence, years lived with disability (YLDs), disability-adjusted life-years (DALYs), and healthy life expectancy (HALE) for 371 diseases and injuries in 204 countries and territories, 1990–2021: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2021 // The Lancet. – 2024. – Vol. 403. – P. 2133–2161.